सपना, संघर्ष र सिर्जना

अमेरिकी फेसन डिजाइनर राल्फ लरेनको एउटा चर्चित भनाइ छ, ‘म लुगा डिजाइन गर्दिनँ, सपनाहरू डिजाइन गर्छु ।’

लरेनको जस्तै सपना देख्दै, मेहनत र सङ्घर्षको बलमा ती सपना हुर्काउँदै नेपाली फेसन उद्योगमा जम्दै गरेका एक जना प्रतिभा मनिष राई यसपटक वाह जिन्दगीको आवरण कथाका मुख्य पात्र हुन् ।

सहरमा तीव्र राजनीतिक धु्रवीकरण चलेको छ । एकथरी इतिहास बनेको राजसंस्था फर्काउने अभियानमा छन् भने अर्कोथरी गणतन्त्रको हुर्मत लिँदै ‘नया“ राजा’को रूपधारण गर्नमा व्यस्त छन् । तिनलाई रत्तिभर आत्मग्लानि छैन । न त ती आत्मसमीक्षा गर्न नै तयार छन् । निन्दा, खिसिट्युरी, गालीगलोजले सामाजिक सञ्जाल हेरिसाध्य छैन । योग्यता कम भएको हाम्रो समाज आकांक्षाहरूको भारीले नराम्ररी थिचिएको छ, असन्तुष्ट छ ।

यो निराशा र कुण्ठाग्रस्त मनोविज्ञानबाट उम्कँदै हामीचाहिँ सपना देखेरै सफलताको सिँढी चढ्दै गरेका युवा फेसन डिजाइनर मनिष राईसँग यात्रा गर्दै छौँ । र, तपाईं आम पाठकलाई पनि यो यात्रामा सरिक गर्दै छौँ ।

मनिष राईमार्फत हामी अभाव र सङ्घर्षको पृष्ठभूमिबाट उठेका एक जना युवाले छोटो समयमा आर्जन गरेको उपलब्धिको कथा भन्छौँ । अनि भन्छौँ, नेपाली फेसन उद्योगको सम्भावनाको कथा ।

नेपाली फेसन उद्योग र यसको बजारले बिस्तारै पखेटा फिजाउँदै गएको छ । कुनै बखत यस्तो थियो, ‘फेसन’ भन्ने शब्दावली नै सीमित कुलीन र सम्भ्रान्त परिवारको पेवा भनेझैँ लाग्थ्यो । राणा र राजाहरूको दरबारको खपतको विषय थियो, फेसन । फेसनेबल लुगा, घडी, जुत्ता वा अरू सामान दरबारकै खोपीमा खपत हुन्थे । एकाध विदेश जाने अवसर पाएका नेपालीले फेसनसँग साक्षात्कार गरे पनि यो विलासी कुरा थियो ।

अझ, एक कदम पछाडि फेसन, ग्ल्यामर आदि विषयप्रति समाजमा सकारात्मकभन्दा बढी नकारात्मक दृष्टिकोण थियो । केही सकारात्मक सोच्नेहरू पनि यसलाई मनोरञ्जनको सीमामा कैद गर्थे । तर, आज समय बदलिएको छ । फेसन सहरी जीवनको एउटा महत्वपूर्ण अङ्ग भएको छ । कम्तीमा सहरी मध्यमवर्गीय जमात फेसनप्रति सजग र आकर्षित दुवै छ ।

फेसन प्रतिको आकर्षण र मोह बढाउन भूमिका खेलिरहेछन्, मनिष राई र उनीजस्ता यस उद्यमप्रति प्रतिबद्ध व्यक्तिहरूले । अब नेपाली फेसन देशभित्र मात्रै फैलँदै छैन, मुलुकलाई अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चहरूमा चिनाउने माध्यम पनि बन्दै गएको छ ।

जस्तो कि, प्रबल गुरुङ नेपाली मूलका तर विश्वमै चर्चित फेसन डिजाइनर हुन् । प्रबलले आफ्ना डिजाइनहरूमार्फत नेपाललाई विश्व फेसन बजारमा चिनाएका छन् । विश्वप्रसिद्ध कैयौँ सेलिब्रेटीहरूले उनले डिजाइन रुचाएका छन् ।

संयुक्ता श्रेष्ठ नेपाललाई अन्तर्राष्ट्रिय फेसन मञ्चमा लैजाने अर्को नाम हो । उनका डिजाइनहरू लन्डनको फेसन म्युजियममा समेत राखिएका छन् ।

अन्तर्राष्ट्रिय फेसन शोहरूमा सहभागी भइरहने र नेपाललाई अन्तर्राष्ट्रिय फेसन बजारसँग जोड्ने भूमिकामा मिसु श्रेष्ठ पनि निरन्तर जुटेकी छन् । फेसन उद्योगका चलेका यी र यस्ता कैयौँ नामले नेपालमा पाइने हस्तनिर्मित उत्पादन जस्तो कि ढाका, पस्मिना, ऊन, अल्लो आदिलाई अन्तर्राष्ट्रियकरण गर्ने भूमिका खेलेका छन् ।

मनिष राई पनि यही बाटोमा बढेका छन् । उनी आफ्ना फेसन डिजाइनमार्फत सौन्दर्य मात्रै पस्किरहेका छैनन्, ती कलात्मक अभिव्यक्तिमार्फत नेपाली संस्कृति र यसको समावेशी चरित्रलाई पनि जोड्दै छन् । र, त निरन्तर सफलताको सिँढी उक्लिँदै छन् । भन्छन्, ‘सफलता सजिलै आउँदैन, यसका लागि लगन, सङ्घर्ष, धैर्य अनि निरन्तरता चाहिन्छ । र, सपना देख्नचाहिँ छोड्नु हुन्न ।’